1-امام خمینی


امام خمینی بزرگترین حرکت را در نه تنها در ایران بلکه در تمام جهان اسلام برای جامعه تراجنسی انجام داد. امام خمینی (ره) اولین رهبر دینی در تمام ادیان بود که حکم به شرعی بودن تغییر جنسیت برای افراد تراجنسی داد. پس از این حکم بود که جامعه تراجنسی در ایران توانست خودی نشان دهد و چندین سال بعد روند قانونی تغییر جنسیت برای افراد تراجنسی در ایران نهادینه شد. پس از این حکم بود که مراجع تقلید دیگر نیز مساله تغییر جنسیت افراد تراجنسی را بررسی کرده و درباره آن احکام لازم را دادند. جالب است بدانید امام خمینی پیش از این در سال ۱۳۴۲ در کتابی به نام تحریرالوسیله به بیان احکام تغییر جنسیت پرداخته بود اما این احکام برای افراد دوجنسه یا هرمافرودیت بود که پس از مشروع شدن تغییر جنسیت در افراد تراجنسی این احکام به تراجنسی ها نیز بسط داده شد.


2-مریم خاتون پور ملک



مریم خاتون اولین تراجنسی شناخته شده ایرانی است و کسی است که با مراجعه به امام خمینی (ره) و پیگیری امور آن توانست حکم مشروعیت تغییر جنسیت برای افراد تراجنسی را بگیرد. البته مریم خاتون پیش از شکل گیری انقلاب اسلامی با فرح پهلوی نیز دیدار اشت و درخواست حمایت کرده بود اما هیچگاه به سرانجام نرسید. اگر مریم خاتونی نبود شاید هیچگاه زمینه صحبت درباره افراد تراجنسی باز نمی‌شد و هیچ حکمی در این باره صادر نمی‌شد. البته مریم خاتون پس از آن نیز بیکار ننشست و برای حقوق قانونی تراجنسی ها تلاش کرد. میرم خاتون همچنین اولین سازمان مردم نهاد برای تراجنسی های ایرانی را ساخت و به صورت رسمی آن را ثبت کرد. بر خلاف تصور عامه مریم خاتون اولین فردی نیست که در ایران تغییر جنسیت داده است.


3-محمد مهدی کریمی نیا



دومین روحانی که در این لیست قرار میگیرد. او جزء معدود روحانیونی است که به صورت گسترده و تخصصی موضوع تغییر جنسیت را بررسی کرده است. محمد مهدی کریمی نیا با نوشتن کتاب و ایفای نقش در چندین مستند می‌تواند لقب پرکارترین روحانی حامی تراجنسی ها را دریافت کند. او در مستندهایی چون شبیه دیگران باش و گاهی اتفاق می‌افتد حضور داشته است. تقریبا می‌شود گفت مراسمی و نشستی نیست که درباره تراجنسی باشد و آیت الله کریمی نیا در آن کمک نکند. دکتر کریمی نیا همچنین کتابی به نام “تغییر جنسیت از منظر فقه و حقوق” را درباره مسائل حقوقی و فقهی تغییر جنسیت نوشته است

۴- دکتر بهرام میرجلالی

عارف را کنار بگذاریم چه از دکتر جلالی خوشتان بیاید یا نه او کمک های زیادی به جامعه تراجنسی ایران کرده است. او در چندین مستند و نشست علمی شرکت داشته و با حضورش سعی بر اطلاع رسانی درباره جامعه تراجنسی کرده است.رابطه خوب او با نشریات خارجی باعث شده تا او گزینه اول آن‌ها برای مصاحبه و کسب اطلاعات درباره وضعیت تغییر جنسیت در ایران باشد. برخی او را پدر تغییر جنسیت ایران می‌دانند هرچند برخی دیگر جراحی های او را بی کیفیت می دانند و از او رضایت ندارند.



۵- دکتر مهدی صابری

رئیس کمیسیون پزشکی قانونی تهران. اینکه وی باید در این لیست باشد یا خیر واضح نیست. زیرا وی به جز فعالیت های شغلی اش، کاری بشتر برای جامعه تراجنسی نکرده است. تقریبا هر ترنسی که بخواهد در تهران مجوز بگیرد حداقل یک بار با دکتر صابری روبرو خواهد شد. بر خلاف دکتر میرجلالی، رابطه دکتر صابری با نشریات داخلی خوب است برای همین گزینه اول مصاحبه ها درباره تراجنسی دکتر صابری است.